Το παιδικό έκζεμα στην COVID-19 εποχή

Το παιδικό έκζεμα στην COVID-19 εποχή

Το έκζεμα ή αλλιώς ατοπικό δέρμα στη βρεφική και παιδική ηλικία είναι μια αρκετά συνήθης κατάσταση και μάλιστα με σοβαρές συνέπειες στην καθημερινότητα των μικρών ασθενών. Πέρα από το προφανές, που είναι ο έντονος ερεθισμός, κνησμός και πόνος στις περιοχές της βλάβης, μπορεί επίσης να προκαλέσει και διαταραχές στον ύπνο ή ακόμα και στη φυσική δραστηριότητα και κοινωνικοποίηση των παιδιών.

Συχνή επαφή του δέρματος με χημικά σκευάσματα ή ακόμα και με το απλό νερό, σαπούνι και τα αντισηπτικά διαταράσσει την αρχιτεκτονική του δερματικού φραγμού οδηγώντας συνήθως σε ερεθιστική δερματίτιδα εξ επαφής στα παιδικά χεράκια. Σε περιπτώσεις δε που προϋπάρχει έκζεμα στα χέρια ακόμα και η περιστασιακή χρήση των αντισηπτικών ή μη κατάλληλων σαπουνιών είναι σε θέση να επιτείνει την διαταραχή στο δερματικό φραγμό και να οδηγήσει σε χρόνιο έκζεμα.

Διαβάστε επίσης

Η COVID-19 πανδημία που διερχόμαστε το τελευταίο έτος έχει επιβάλλει ακόμα και υποσυνείδητα συνήθειες προσωπικής υγιεινής, που στον κύριο άξονα τους βρίσκεται η σχολαστική καθαριότητα των χεριών και του εκτεθειμένου δέρματος γενικότερα.

Πιο συγκεκριμένα οι συστάσεις περιλαμβάνουν σημαντική παράταση του χρόνου πλυσίματος των χεριών (>50’’) αλλά και πιο τακτή επανάληψη.

Το Δανέζικο μοντέλο & οι συνέπειες του στο έκζεμα των χεριών

Κατά τη διάρκεια της πανδημίας έλαβε χώρα μια πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη στη Δανία, η οποία ως σκοπό είχε να μελετήσει το έκζεμα των χεριών σε παιδιά σχολικής ηλικίας. Η μελέτη αυτή έδειξε, πως παρότι πριν το lockdown μόνο το 7% των παιδιών, που συμμετείχαν στη μελέτη παρουσίαζε έκζεμα, το ποσοστό αυτό αυξήθηκε στο 12,1% κατά τη διάρκεια του lockdown, καθότι το πλύσιμο των χεριών έγινε συχνότερο και κατόπιν στο 38,3% αφότου άνοιξαν εκ νέου τα σχολεία.

Η επίπτωση του εκζέματος ήταν σαφέστατα μεγαλύτερη σε παιδιά, που είχαν ιστορικό ατοπικής δερματίτιδας, εντούτοις, από τα παιδιά που δεν είχαν ιστορικό ατοπίας ένα 26,4% ανέπτυξε έκζεμα στα χέρια και μάλιστα λίγες μόνο ημέρες μετά το άνοιγμα των σχολικών μονάδων.

Κλινική εικόνα του εκζέματος των χεριών

Η συνήθης εικόνα περιλαμβάνει:

 

  • Ερυθρότητα
  • Κνησμό (κοινώς φαγούρα)
  • Πόνο
  • Ξηροδερμία
  • Απολέπιση
  • Αμυχές

Διαβάστε επίσης

Τρόποι πρόληψης του εκζέματος των χεριών

  • Δεδομένου ότι το σχολαστικό πλύσιμο των χεριών επιβάλλεται, είναι επιβεβλημένη και η χρήση καθαριστικών χωρίς αλκοόλ, αρώματα και σάπωνες.
  • Αμέσως μετά το πλύσιμο των χεριών συστήνεται η εφαρμογή μιας ενυδατικής κρέμας ή αλοιφής, σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού.
  • Καλό θα ήταν να αποφεύγεται το πλύσιμο με πολύ ζεστό ή πολύ κρύο νερό.
  • Φροντίζουμε να απαλάσσουμε τα χεράκια των παιδιών μας από βραχιολάκια ή αλλα κοσμήματα πριν το πλύσιμο των χεριών, διότι αυτά συνηθίζουν να συγκρατούν ερεθιστικές ουσίες των σαπουνιών ή αντισηπτικών, που χρησιμοποιούμε με αποτέλεσμα η επίδραση τους να διαρκεί και ώρες μετά το πέρας του πλυσίματος.
  • Αποφυγή υπέρμετρης επαφής με το νερό, όταν δεν υφίσταται ανάγκη.

Θεραπεία του εκζέματος των χεριών

  1. Πλύσιμο των χεριών αποκλειστικά με ειδικά προϊόντα, πλούσια σε ελαιώδεις καταπραϋντικές ουσίες, χωρίς άρωμα, αλκοόλ ή σάπωνες.
  2. Τακτή εφαρμογή (έως και 10-20 φορές την ημερα) μαλακτικών προϊόντων (emollient), ιδανικά πλούσια σε ιχνοστοιχεία, που βοηθούν στη μείωση της φλέγμονης και την αποκατάσταση του δερματικού φραγμού, όπως ο ψευδάργυρος και ο χαλκός.
  3. Η χρήση βαμβακερών γαντιών μετά την εφαρμογή των μαλακτικών αλοιφών ιδιαιτέρως καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας, που το παιχνίδι σταματά.
  4. Επί επιμονής του εκζέματος, χρήση τοπικών κορτικοστεροειδών υπό την καθοδήγηση του ιατρού.

Η νέα (COVID-19) εποχή επέφερε στην καθημερινότητα πολλές και βίαιες αλλαγές, τις οποίες έπρεπε να υιοθετήσουμε στο ακέραιο, προκειμένου να προφυλάξουμε τους εαυτούς μας, τα παιδιά μας και τους γύρω μας.

Η gold standard  σύσταση πάντοτε όμως, ανεξαρτήτως εποχών και δεδομένων, είναι η τήρηση του μέτρου. Χωρίς υπερβολές λοιπόν, φροντίζουμε για την σχολαστική καθαριότητα των μικρών χεριών, που συχνά τρυπώνουν και σε μέρη, που δεν έχουμε φανταστεί, χωρίς να αμελούμε τη σωστή ενυδάτωση τους.

Διαβάστε επίσης

Δέσποινα Δ. Ξιούφη

Παιδίατρος

Υπ. Διδάκτωρ Παιδοκαρδιολογίας
Επιστημονικός συνεργάτης Δ’ Παιδιατρικής Κλινικής, ΓΝΘ «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ»
Μετεκπαιδευθείσα στην Ιατρική Έρευνα
Μετεκπαιδευθείσα στη Διατροφή βρεφών & παιδιών
Ιδιωτικό Ιατρείο Παιδιατρικής
Αρναία Χαλκιδική
Τ 2372110222 

Κ 6945454527
F 2372110223

E despinaxioufi@gmail.com

Βιβλιογραφία

  1. Torkil Menné et al. Hand eczema guidelines based on the Danish guidelines for the diagnosis and treatment of hand eczema. Contact Dermatitis. 2011 Jul;65(1):3-12.