Ατοπική Δερματίτιδα κατά την παιδική ηλικία

Η ατοπική δερματίτιδα είναι μία οξεία, υποξεία ή χρόνια υποτροπιάζουσα δερματοπάθεια που συνήθως εμφανίζεται κατά την παιδική ηλικία και χαρακτηρίζεται από έντονο κνησμό. Συχνά οι ασθενείς με ατοπική δερματίτιδα έχουν και αλλεργικό άσθμα, αλλεργική ρινίτιδα ή αλλεργία σε κάποιο τρόφιμο (χαρακτηριστικά ατοπίας). Η τελευταία χαρακτηρίζεται από πταρμούς (φτερνίσματα), ρινόρροια, απόφραξη των ρινικών οδών, κνησμό των επιπεφυκότων και του φάρυγγα και δακρύρροια.

 

Η ατοπική δερματίτιδα μπορεί να είναι οξεία ή και χρόνια. Στην οξεία δερματίτιδα παρατηρούνται δερματικές βλάβες όπως ερύθημα, βλατίδες και οίδημα. Υπάρχουν υγρές διαβρώσεις και εκδορές που προκύπτουν σαν συνέπεια του ξεσμού. Πιθανές είναι οι δευτερογενείς επιμολύνσεις με σταφυλόκοκκο. Στη χρόνια δερματίτιδα παρατηρούνται λειχηνοποίηση (πάχυνση του δέρματος με επίταση των δερματικών γραμμών), ρωγμές επώδυνες κυρίως στις παλάμες, δάκτυλα και πέλματα, αλωπεκία στο έξω 1/3 των φρυδιών και περιοφθαλμική μελάγχρωση.

 

Οι περισσότεροι ασθενείς προσβάλλονται μεταξύ βρεφικής ηλικίας και της ηλικίας των 12 ετών. Οι ασθενείς που προσβάλλονται από ατοπική δερματίτιδα σε πολύ νεαρή ηλικία, συνήθως γίνονται καλά μετά την ηλικία των 7-12 ετών. Όσοι προσβάλλονται σε μεγαλύτερη ηλικία, φέρουν τη νόσο καθ’όλη τη διάρκεια της ζωής τους με υφέσεις και εξάρσεις. Αναλόγως με την ηλικία, είναι διαφορετικές και οι περιοχές δέρματος που πάσχουν. Στα νεογνά οι πάσχουσες περιοχές είναι το πρόσωπο, το τριχωτό της κεφαλής, ενώ η περιοχή της πάνας συνήθως είναι ελεύθερη δερματοπάθειας. Σε μεγαλύτερες ηλικίες πάσχουν οι καμπτικές πτυχές, ο λαιμός και τα βλέφαρα.

 

Οι ασθενείς έχουν ξηρό δέρμα. Ο κνησμός είναι το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα της πάθησης αυτής. Ο συνεχής ξεσμός οδηγεί σε ένα φαύλο κύκλο κνησμού → ξεσμού → εξανθήματος → κνησμού (το εξάνθημα αποτελεί λειχηνοποίηση του δέρματος). Συνήθως υπάρχουν βακτηριακές επιμολύνσεις των δερματικών βλαβών με σταφυλόκοκκο, λόγω ξεσμού και λύσης της συνέχειας του δέρματος. Δεν είναι σπάνια και η επιλοίμωξη με απλό έρπητα, ο οποίος μπορεί να πάρει τη μορφή διάσπαρτων φυσαλίδων.

 

Επιβαρυντικοί παράγοντες

Επιβαρυντικοί παράγοντες είναι η αφυδάτωση του δέρματος λόγω συχνού πλυσίματος των χεριών και του σώματος, η χρήση σαπουνιών και απορριπαντικών, ορμονικοί παράγοντες και επιμολύνσεις. Το καλοκαίρι οι δερματικές βλάβες βελτιώνονται, ενώ το χειμώνα επιδεινώνονται. Αυτό συμβαίνει , διότι λόγω του κρύου το δέρμα είναι πιο ξηρό. Τα μάλλινα και τα συνθετικά ενδύματα θα πρέπει να αποφεύγονται και να προτιμώνται τα βαμβακερά.

 

Πάνω από 80 γονίδια έχουν συσχετιστεί με την ατοπική δερματίτιδα. Η πιο σημαντική μετάλλαξη αφορά μία δερματική πρωτεΐνη που οδηγεί σε αποδιοργάνωση του δερματικού φραγμού, πράγμα που καθιστά το δέρμα ευάλωτο σε ερεθιστικούς παράγοντες του περιβάλλοντος.

 

Διάγνωση

Η διάγνωση γίνεται από τα κλινικά ευρήματα με τις τυπικές θέσεις κατανομής, τη μορφολογία των βλαβών αλλά και από το ιστορικό από τη βρεφική ηλικία και της οικογένειας.

 

Μέτρα αντιμετώπισης

Σημαντικά μέτρα αντιμετώπισης της ατοπικής δερματίτιδας είναι η εκπαίδευση του ασθενούς, ώστε να αποφεύγει την τριβή και τον ξεσμό. Άλλα είναι το πλύσιμο του δέρματος, που πρέπει να γίνεται με ήπια σαπούνια ειδικά για την ατοπική δερματίτιδα, η καθημερινή ενυδάτωση του δέρματος με εφαρμογή μαλακτικών χωρίς άρωμα και η αποφυγή αλλεργιογόνων όπως π.χ. σκόνη, τρίχες από κατοικίδια, γύρη κλπ.

 

Από φαρμακευτική αγωγή δίνονται αντιισταμινικά για τον κνησμό από του στόματος, τοπική αντιφλεγμονώδης θεραπεία με κορτικοστεροειδή, τοπικά αντιβιοτικά και ανοσοκατασταλτικοί παράγοντες που εφαρμόζονται τοπικά. Σε εκτεταμένες επιμολύνσεις δίνονται και αντιβιοτικά από του στόματος. Σε βαριές καταστάσεις μπορεί να δοθούν και φάρμακα από του στόματος όπως κορτικοστεροειδή ή κυκλοσπορίνη Α. Ένα είδος θεραπείας είναι και η φωτοθεραπεία με UVA-UVB.

 

Τα τοπικά αλλά και τα συστηματικά κορτικοστεροειδή πρέπει να δίνονται για σύντομα χρονικά διαστήματα και να αποφεύγεται η κατάχρησή τους. Ως εναλλακτική θεραπεία δίνονται τοπικά μη στεροειδή σκευάσματα που δρουν ανασοκατασταλτικά, οι λεγόμενοι αναστολείς της καλσινευρίνης. Αυτού του είδους η θεραπεία δεν έχει τις ενοχλητικές παρενέργειες των κορτικοστεροειδών, όπως ατροφία του δέρματος και μπορεί να χρησιμοποιηθεί και ως προφυλακτική θεραπεία, όταν ο ασθενής δεν είναι σε εξάρση.

 

Γκιγκέλος Γιώργος

Δερματολόγος Αφροδισιολόγος

Τ. Ιατρός Νοσοκομείου Συγγρός

Τηλ.: 210.7222155 (ιατρείο) & 6944897997

Διεύθυνση: Ιφικράτους 6, Παγκράτι, 11634

E-mail: gkigkelos@yahoo.gr

Ιστοσελίδα: www.drgigelos.gr

Facebook: Dr Gigelos clinic

Instagram: drgigelosclinic

 

Ο Γκιγκέλος Γεώργιος, δερματολόγος-αφροδισιολόγος, είναι απόφοιτος της Ιατρικής Σχολής και πρώην ιατρός και συνεργάτης του Νοσοκομείου “Ανδρέας Συγγρός”. Τα τελευταία 30 χρόνια έχει εμπειρία στην κλινική δερματολογία, αφροδισιολογία, αισθητική και χειρουργική δερματολογία. Αναλαμβάνει περιστατικά κάθε ηλικίας και ποικίλης φύσεως όπως ακμή, oυλές, κονδυλώματα, ευρυαγγείες, peeling, εμφυτεύματα υαλουρονικού οξέως αλλά και botox. Ο γιατρός ιδιωτεύει στο Παγκράτι και στο ιατρείο παρέχονται και υπηρεσίες laser αποτρίχωσης, fractional laser, καθαρισμού προσώπου κ.ά.

 

 

Περισσότερα άρθρα