πιπίλα πώς να την κόψω

Πιπίλα: Πότε πρέπει να την κόψουμε & πώς;

Η πιπίλα αποτελεί το αγαπημένο αντικείμενο των παιδιών. Από τη βρεφική ηλικία, τα κάνει να νιώθουν ασφαλείς και τους προσφέρει την ανακούφιση που αναζητούν. Δεν ανακουφίζει όμως μόνο τα παιδιά. Δίνοντας την πιπίλα στο μωρό μας, εκείνο σταματάει να κλαίει και ως γονείς ανακουφιζόμαστε και εμείς. Πώς όμως μπορεί να γίνει η διακοπή της χρήσης σταδιακά για το παιδί μου;

Ο τρόπος, αλλά και ο σωστός χρόνος διακοπής της προβληματίζει αρκετά τους γονείς. Πολύ συχνά τα παιδιά αποχωρίζονται τη πιπίλα τους με έντονη δυσαρέσκεια και κλάματα. Παρόλο που οι γονείς, αντιλαμβανόμαστε την ανάγκη των παιδιών μας, γνωρίζουμε πως αυτή η βρεφική συνήθεια θα πρέπει να μειωθεί και σταδιακά να διακοπεί, όσο τα χρόνια περνούν.

Γιατί το παιδί μου έχει ανάγκη την πιπίλα του;

Τα βρέφη ξεκινούν να αναζητούν και να αντιλαμβάνονται τον κόσμο, μέσα από τη στοματική αναζήτηση. Ο θηλασμός είναι η πρώτη επαφή τους με την εκπλήρωση των βασικών αναγκών που αντιλαμβάνονται. Έτσι λοιπόν, συχνά τοποθετούν ασυναίσθητα αντικείμενα στο στόμα τους.

Όσο το μωρό μας αναπτύσσεται, αναπτύσσονται μαζί με εκείνο και άλλες αισθήσεις όπως η αφή και η όσφρηση και αρκετές από τις ανάγκες και τις αισθητηριακές αναζητήσεις του πλέον καλύπτονται και από άλλες δραστηριότητες. Η πιπίλα όμως, παραμένει συνδεδεμένη ασυνείδητα με τον μητρικό θηλασμό και την ανακούφιση από τα έντονα συναισθήματα, συντροφεύοντας το παιδί μέχρι (σε πολλές περιπτώσεις) και σχεδόν τα 4 έτη του.

Πώς θα προετοιμάσω το παιδί μου για τη διακοπή;

Καθώς η διακοπή της πιπίλας είναι μία μεγάλη αλλαγή για το παιδί, είναι σημαντικό να προσέξουμε να μη γίνει παράλληλα με άλλα σημαντικά γεγονότα που απασχολούν το παιδί εκείνη τη περίοδο και το αγχώνουν. Τι σημαίνει αυτό; Δεν επιλέγουμε να διακόψουμε την πιπίλα λίγο πριν το παιδί πάει παιδικό σταθμό, αν είμαστε εν μέσω μετακόμισης, αν πρόκειται σύντομα να αποκτήσει αδερφάκι, ή αν συντρέχουν λόγοι στο σπίτι που αναστατώνουν εμάς (διαζύγιο, απώλεια, κ.α.) και εν συνεχεία το παιδί. Χρειάζεται να θυμόμαστε πως η πιπίλα αποτελεί για το παιδί ένα μεταβατικό αντικείμενο και το βοηθάει να ρυθμίζει το συναίσθημα του. 

Αν του το στερήσουμε απότομα, θα είναι μία δυσάρεστη εμπειρία τόσο για εκείνο όσο και για εμάς.

Ποια είναι η κατάλληλη ηλικία να διακόψει την πιπίλα;

Η πιπίλα αποτελεί το πρωταρχικό αντικείμενο ασφάλειας για το παιδί και σταδιακά δημιουργείται μία σχέση εξάρτησης. Όσο αναπτύσσεται, τόσο πιο πολύ εξαρτάται και τόσο πιο δύσκολο είναι για εκείνο να την αποχωριστεί.  Η χρήση της πιπίλας λοιπόν εκτός από συναισθηματική ανακούφιση, έχει και αρνητικά στοιχεία. Ενδεικτικά  αναφέρουμε τον περιορισμό της ομιλίας και της έκφρασης του παιδιού, αλλά και της αισθητηριακής του αναζήτησης. Σύμφωνα με την Αμερικάνικη Ακαδημία παιδιατρικής, συστήνεται η χρήση της πιπίλας να διακόπτεται μέχρι την ηλικία των 12 μηνών.

Σύμφωνα με έρευνες, η μακροχρόνια χρήση της πιπίλας (4 ετών και άνω), μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στη στοματική κοιλότητα. Η ηλικία είναι ενδεικτική και πάντα λειτουργούμε με γνώμονα τις ανάγκες κάθε παιδιού ξεχωριστά και τις συνθήκες του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο μεγαλώνει, για να ξεκινήσουμε τη διαδικασία του αποχωρισμού.

Σταδιακός αποχωρισμός

Η ηλικία και το αναπτυξιακό στάδιο παίζουν σημαντικό ρόλο, καθώς το παιδί θα είναι σε θέση να επικοινωνήσει, να αντιληφθεί την αλλαγή και να μοιραστεί το συναίσθημα του μαζί μας. Συζητάμε μαζί με το παιδί, του εξηγούμε πως σιγά σιγά θα ήταν επιθυμητό να αφήσει την πιπίλα και το προσκαλούμε να εκφραστεί. Αυτό μπορεί να γίνει είτε λεκτικά, είτε μέσω του συμβολικού παιχνιδιού, είτε μέσα από παραμύθια. Χρειάζεται να είμαστε διαθέσιμοι και να προετοιμαστούμε μαζί με εκείνο για τη πρώτη μεγάλη αλλαγή του.

Για παράδειγμα μπορεί να τη φοράει μετά το σχολείο, ή πριν το βραδινό του. Υπενθυμίζουμε τη συμφωνία μας και αν προκύψουν εντάσεις το παίρνουμε μία αγκαλιά και το βοηθάμε να έρθει σε επαφή με το συναίσθημα του και σταδιακά να μάθει να το ρυθμίζει. Μην ξεχνάμε πως πρόκειται για μία σημαντική απώλεια.

Πρακτικές όπως το να κρύβουμε – εξαφανίζουμε την πιπίλα, ή να βάζουμε διάφορες τροφές επάνω όπως αλάτι ή λεμόνι είναι απαγορευτικές. Δεν βοηθάμε το παιδί στη μετάβαση έτσι, αλλά το τραυματίζουμε και του στερούμε τον «αποχαιρετισμό», δίνοντας του διπλά μηνύματα. Επίσης, το τρύπημα ή το κόψιμο με μαχαίρι, εκτός του ότι κρύβουν κίνδυνο κατάποσης μικρών κομματιών, αποτελούν επίσης μία βίαιη πρακτική.

Τα άλλα παιδιά ή/και τα αδέρφια του/της, την έχουν κόψει ήδη!

Μην μπαίνετε στη διαδικασία να συγκρίνετε το παιδί σας με κανένα άλλο παιδί. Ούτε καν με τα αδέρφια του. Εκτός του ότι κάθε παιδί είναι μοναδικό, δεν είναι όλες οι συνθήκες και τα περιβάλλοντα τα ίδια για να συγκρίνουμε καταστάσεις. Το μόνο που θα καταφέρουμε έτσι είναι να αυξήσουμε το άγχος του παιδιού, και να δημιουργήσουμε προβλήματα στον τρόπο που θα αντιλαμβάνεται τον εαυτό του αλλά και τους άλλους στο μέλλον. Η πιπίλα δεν διακόπτεται για να ικανοποιήσει μία δική μας ανάγκη, αλλά για τη δική του υγιή ανάπτυξη. Δεν υπάρχει λόγος σύγκρισης ή βιασύνης.

Ο χρόνος που θα χρειαστεί για να αποχωριστεί την πιπίλα, είναι διαφορετικός για κάθε παιδί. Κάποια την αποχωρίζονται από μόνα τους, κάποια άλλα δυσκολεύονται πολύ και κάποια ακολουθούν τη διαδικασία πρόθυμα και χωρίς εντάσεις. Κάθε παιδί έχει το δικό του χρόνο προσαρμογής και το μόνο που χρειάζεται είναι εμάς να το καθοδηγούμε και να το υποστηρίζουμε.

Ιδρυτικό Μέλος allaboutparents.gr | Positive Parenting
Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας | Σχεσιακή Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεύτρια
Παιδοψυχολογία & Ψυχολογία Εφήβου
Μέλος Διεθνούς Ένωσης Σχεσιακής Ψυχανάλυσης & Ψυχοθεραπείας (IARPP)
Υπερείδου 6, Ηλιούπολη | 6945494044
mariafounda.com