Γονείς ή φίλοι; Τι πρέπει να είμαστε με τα παιδά μας;

Γονείς ή φίλοι; Τι πρέπει να είμαστε με τα παιδά μας;

«Εμείς είμαστε οι καλύτεροι φίλοι», «εμένα το παιδί μου, μου τα λέει όλα», «με τις κόρες μου είμαστε κολλητές», «δε μαλώνουμε ποτέ με τα παιδιά, είμαστε φιλαράκια». Αυτές και πολλές παρόμοιες δηλώσεις ακούγονται συχνά από γονείς, οι οποίες στοχεύουν κυρίως στο να χαρακτηρίσουν ως φιλική τη σχέση που έχουν με το παιδί ή τα παιδιά τους.

Τελικά, μπορεί ο γονιός να είναι φίλος με το παιδί του; Τι σημαίνει η φιλική σχέση με το παιδί; Πώς επηρεάζει αυτή το παιδί, τον γονέα και την οικογένεια στο σύνολό της;

Γιατί φίλοι;

Είναι εύκολο ένας γονιός, προκειμένου να απέχει από ένα μοντέλο ανατροφής που βασίζεται στην αυταρχικότητα, τον έλεγχο και την εξουσία να επιλέγει ένα πολύ φιλικό και με συγκεχυμένα όρια μοντέλο γονεϊκότητας.

Ποια μπορεί να είναι τα κίνητρα για να γίνουμε φίλοι;

Ποιες δυναμικές, όμως, συνειδητές ή ασυνείδητες, οδηγούν τον γονέα να υιοθετήσει μια φιλική στάση; Συχνά, οι γονείς προβάλλουν στα παιδιά τους τις δικές τους ανεκπλήρωτες επιθυμίες. Αποτέλεσμα αυτού είναι, δίχως να έχουν την πρόθεση, να τα τοποθετούν στον ρόλο του ρυθμιστή των συναισθηματικών εντάσεων και συγκρούσεων της οικογένειας, διαμέσου της φιλικής τους σχέσης.

Αυτό, έχει την τάση να συμβαίνει όταν στο οικογενειακό πλαίσιο υπάρχει κάποια δυσλειτουργία. Όταν οι σχέσεις των γονιών είναι συγκρουσιακές, διακατέχονται από αδιαφορία, ή όταν απουσιάζει ο ένας εκ των δύο. Έτσι,  δημιουργούνται συμμαχίες, όπου τα όρια μεταξύ γονέων και παιδιών είναι χαλαρά και συχνά συγχέονται.  Σε αυτήν την περίπτωση, ο γονέας μπορεί να μοιράζεται μυστικά και προβλήματα με το παιδί, εγκλωβίζοντάς το συναισθηματικά σε μια δύσκολη θέση.

Διαβάστε επίσης

Επιπρόσθετα, φίλος με το παιδί του μπορεί έχει την ανάγκη να γίνει κάποιος για να φροντίσει ασυνείδητα τις ανεκπλήρωτες ή απωθημένες επιθυμίες του. Όταν δηλαδή, έχει την ανάγκη να ζήσει τη ζωή που δεν έζησε, μέσω του παιδιού του. Για παράδειγμα, μια μητέρα που δεν της επετράπη να χαρεί τα χρόνια της εφηβείας της, μπορεί να έχει την τάση να τη ζήσει μέσα από την κόρη της, ακολουθώντας συνήθειες που εκείνη έχει.

Τα παραπάνω, ενέχουν τον κίνδυνο να διαμορφώσουν μια συγχωνευτική σχέση με το παιδί, υποσκάπτοντας την αυτονομία του. Αυτό, λοιπόν, που διευκολύνει την υγιή ανάπτυξη του παιδιού είναι να μπει σε μια διεργασία «διαφοροποίησης» από τους γονείς του. Το ταξίδι αυτό, εμπεριέχει που την επίγνωση ότι τα συναισθήματα, οι πεποιθήσεις και οι ρόλοι του αποτελούν δικές του επιλογές, οι οποίες δεν πρέπει να εξαρτώνται από τις προσδοκίες και τις προβολές των γονιών του.

Πατήστε εδώ για να δείτε μια ενδιαφέρουσα σχετική πρόταση βιβλίου διαπαιδαγώγησης!

Τα χαρακτηριστικά της φιλίας & γιατί μπορεί να μπερδεύουν τους γονείς;

Η φιλία είναι μια σχέση που χαρακτηρίζεται από αμοιβαιότητα, εμπιστοσύνη, ισοτιμία, αγάπη, αλληλοϋπστήριξη και πολλά άλλα. Αυτά τα στοιχεία τα βρίσκει κανείς και στις οικογενειακές σχέσεις.  Όντως, μια ποιοτική και βαθιά σχέση γονιού-παιδιού έχει ορισμένα χαρακτηριστικά μιας φιλικής σχέσης. Δεν ισούται όμως με τη φιλία.

Ο πολύπλευρος ρόλος του γονέα

Ο ρόλος του γονιού είναι πολύπλευρος. Ωστόσο, ο βασικός ρόλος του είναι η φροντίδα και η ανατροφή του παιδιού. Έργο το οποίο έχει πολλές ευθύνες. Ο γονιός είναι απαραίτητο να παρέχει ασφάλεια, να ασκεί έλεγχο και να λαμβάνει αποφάσεις αντί του παιδιού. Αυτό κάνει αυτόματα τη σχέση, άνιση, κρατώντας παράλληλα στοιχεία ισοτιμίας. Τα παιδιά διψούν για σαφή όρια, ξεκάθαρους κανόνες, ευθύνες, απουσία διπλών μηνυμάτων και για ένα σταθερό, δηλαδή για ένα σαφές και ασφαλές περιβάλλον.

Ένας γονιός είναι υπεύθυνος για τη λήψη αποφάσεων, την καθοδήγηση, αλλά και για την οριοθέτηση του παιδιού του.

Αυτός θα θεσπίσει τους κανόνες. Για παράδειγμα, ο γονέας οφείλει να καθορίσει την ώρα επιστροφής του παιδιού στο σπίτι από μια έξοδό του, να ελέγξει τι παρακολουθεί στο διαδίκτυο, τι βλέπει στην τηλεόραση, να ξέρει με ποιες παρέες συναναστρέφεται και που βρίσκεται ανά πάσα στιγμή.

Χρήσιμες συμβουλές

  • Η σχέση εγγύτητας με το παιδί μπορεί να συνδυαστεί με σαφή όρια, τα οποία τους προσφέρουν ασφάλεια. Μην φοβάστε να τα θέσετε.
  • Προσπαθήστε να έρθετε σε επαφή και να φροντίσετε τις δικές σας ανάγκες, προσδοκίες και συναισθήματα. Αυτό θα σας βοηθήσει να προστατεύσετε το παιδί σας από το δικό σας ανεπεξέργαστο φορτίο.
  • Ενθαρρύνετε το παιδί να δημιουργήσει φιλίες με συνομηλίκους του, ενισχύοντας τις διαπροσωπικές του δεξιότητες.
  • Ακούστε το παιδί και δείξτε του ότι είστε διαθέσιμοι για εκείνο όποτε το επιθυμήσει.
  • Παραμείνετε στο γονεϊκό σας ρόλο, ακόμα και όταν δημιουργούνται ρήξεις στη σχέση σας. Μέσω αυτού, του μαθαίνετε ότι οι συγκρούσεις δεν είναι κάτι καταστροφικό. Αλλά, ότι οι σχέσεις εγγύτητας μπορούν να επιβιώσουν και να εξελιχθούν.

Κλείνοντας, στο παιδί μας, μπορεί να μιλάμε για διάφορα θέματα, αλλά είναι αδύνατον να μοιραζόμαστε μαζί του τα πάντα, όπως κάνουν οι φίλοι. Αυτό που έχει πρωταρχική σημασία είναι η ποιότητα του δεσμού που έχουμε. Η ουσιαστική επαφή, που έχει πάντα ως γνώμονα πάντα την ικανοποίηση των συναισθηματικών και βιολογικών αναγκών του παιδιού.

Ας εστιάσουμε, λοιπόν, στο να είμαστε αρκετά καλοί γονείς και όχι καλοί φίλοι. Άλλωστε, αυτόν τον ρόλο χρειάζεται να τον παίξουν άλλοι. Και να θυμάστε ότι το παιδί, μας έχει ανάγκη στο ρόλο του γονέα. Γιατί αν εμείς δεν παίξουμε αυτόν τον ρόλο, τότε ποιος θα είναι ο γονιός του;

Ιδρυτικό Μέλος allaboutparents.gr | Positive Parenting

Ψυχολόγος

Σχεσιακή Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεύτρια

Δόκιμο Τακτικό Μέλος ΙΣΟΨ

Μέλος της Διεθνούς  Ένωσης Σχεσιακής

Ψυχανάλυσης & Ψυχοθεραπείας (IARPP)

& της Αμερικάνικης Ένωσης Ομαδικής Ψυχοθεραπείας (AGPA)