Κρίσεις στη σχολική τάξη: Πώς να τις διαχειριστούμε;

Όλο και περισσότερο αυξάνονται τα φαινόμενα των σχολικών συγκρούσεων, τόσο μέσα στη σχολική τάξη, όσο και στον σχολικό χώρο. Στόχος του σχολείου δεν είναι μόνο να προσφέρει εφόδια στους μαθητές του σε γνωστικό επίπεδο, π.χ. αριθμητική και γλώσσα, αλλά και να διαμορφώσει άτομα με κριτική σκέψη. Ακόμη, να τα προετοιμάσει για το πώς θα διαειριστούν κρίσεις στο σχολικό χώρο αλλά και στην καθημερινότητα τους.

Κρίσεις: Πώς τις ορίζουμε;

Ένας από τους σημαντικότερους στόχους πλέον του σχολείου είναι η πρόληψη και η προετοιμασία των μαθητών γι’αυτό που ονομάζουμε «κρίση». Αυτός ο όρος έχει ταλανίσει πολλούς από τους θεωρητικούς της ψυχολογίας. Κρίση λοιπόν ορίζουμε, μια προσωρινή κατάσταση αναστάτωσης και αποδιοργάνωσης, που χαρακτηρίζεται κυρίως από την αδυναμία του ατόμου να χειριστεί τη συγκεκριμένη κατάσταση με τις συνήθεις μεθόδους που χρησιμοποιεί και από την πιθανότητα να προκύψει ένα ριζικά διαφορετικό αποτέλεσμα, θετικό ή αρνητικό (Caplan, 1994.Slaikeu 1990.Allen, Jerome,White, Marston,Pope,& Rawlins,2002.Brock,Sandoval,&Lewis, 2005).

Από τι συναισθήματα κατακλύζεται το παιδί στις καταστάσεις κρίσεις στο σχολείο;

Όταν ένας άνθρωπος και στην προκειμένη περίπτωση ένας μαθητής βρίσκεται σε κρίση, κατακλύζεται από συναισθήματα εξάντλησης, ανεπάρκειας, σύγχυσης, άγχους καθώς και από μια αίσθηση ότι είναι αβοήθητος.

Οι κρίσεις μπορεί να οφείλονται στην ιδιοσυγκρασία του ατόμου, σε αναμενόμενες μεταβάσεις του κύκλου ζωής, σε τραυματικά γεγονότα, στην ανάπτυξη του ατόμου, στην ψυχοπαθολογία αλλά και σε ψυχιατρικές καταστάσεις. Baldwin

Διαβάστε επίσης

Ποιοι είναι οι προστατευτικοί παράγοντες σε καταστάσεις κρίσεις;

Η ευαλωτότητα στην κρίση δεν είναι προκαθορισμένη, καθώς κάθε άτομο, κάθε παιδί το βιώνει διαφορετικά, ανάλογα πάντα με το γνωστικό υπόβαθρο , τα γνωστικά σχήματα, τα βιώματα και την υποκειμενικότητα του. Οι προστατευτικοί παράγοντες προς το παιδί σε θέματα κρίσης, τόσο στο σχολικό χώρο όσο και στην καθημερινότητα εντοπίζονται σε επίπεδο ατόμου, οικογένειας και σχολείου, αφού όλα αυτά αλληλοεξαρτώνται και αλληλοεπηρεάζονται.

Το άτομο οφείλει να προσπαθεί να διατηρεί τις διαπροσωπικές του σχέσεις , να τις ενισχύει και να τις καλλιεργεί, να έχει θετική αυτοαντίληψη και ικανότητα ευελιξίας και επίλυσης προβλημάτων. Βέβαια αρωγός του ατόμου για να επιτευχθούν και κατακτηθούν τα παραπάνω είναι η γονική φροντίδα και στήριξη, η γονική επίβλεψη και ρύθμιση κανόνων πειθαρχίας- ορίων. Ακόμη, η εμπιστοσύνη, η αποδοχή και στήριξη από τους σημαντικούς άλλους της ζωής του ατόμου καθώς και η εμπλοκή των γονέων στην εκπαίδευση του παιδιού.

Διαβάστε επίσης

Από την άλλη πλευρά το σχολείο οφείλει να διδάσκει στο άτομο τον αυτοέλεγχο. Καθοριστικό ρόλο παίζουν οι θετικές σχέσεις εκπαιδευτικών – μαθητών- γονέων. Ακόμη, το σχολείο συμβάλλει στην εκμάθηση κοινωνικών δεξιοτήτων στο άτομο, στήριξης και φροντίδας. Ο εκπαιδευτικός οφείλει να βοηθάει τους μαθητές καθοδηγώντας τους να ξεπεράσουν την οποιαδήποτε κρίση βιώνουν. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού είναι πολύ σημαντικός ιδίως όταν έχει ενεργό ρόλο. Επιπλέον, να προσπαθεί να ενισχύει αυτά τα παιδιά και φυσικά να συνεργαστεί με την οικογένεια για την καλύτερη δυνατή διαχείριση της κρίσης.

Καλό θα ήταν να υπάρχουν προγράμματα ευαισθητοποίησης για τους διευθυντές και τους εκπαιδευτικούς των σχολείων και εξειδικευμένη κατάρτιση, σε τέτοιου είδους θέματα.

Δηλαδή περιγραφής των πιθανών αντιδράσεων σε μια κρίση, τεχνικών αντιμετώπισης και υπηρεσιών υποστήριξης των παιδιών. Οι εκπαιδευτικοί έτσι θα είναι προετοιμασμένοι και γνώστες του χειρισμού των κρίσεων, καθώς θα έχουν και την δυνατότητα συνεργασίας με σχολικούς ψυχολόγους.

Γνωρίζοντας λοιπόν και εντοπίζοντας από νωρίς τους παράγοντες που καθιστούν το παιδί ευάλωτο σε κρίσεις, τόσο στην σχολική τάξη όσο και έξω από αυτή, στόχος είναι να λειτουργήσουμε προληπτικά και να καταφέρουμε να μειώσουμε τα περιστατικά αυτών, να ενισχύσουμε την ψυχική ανθεκτικότητα των παιδιών, μαθητών, εφήβων, πολιτών μας για να διαχειριστούν το κρίσιμο γεγονός αποτελεσματικά.

Καλαματιανού Αμαλία

Εκπαιδευτικός

Λάλου Σπυριδούλα – Μαρία

Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Σχολική Ψυχολογία

lalouspiridoula.blogspot.com

Ονομάζομαι Λάλου Σπυριδούλα και είμαι Εκπαιδευτικός Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Διαθέτω πιστοποιημένες επιμορφώσεις και μεταπτυχιακούς τίτλους στη ψυχολογία και τη διαχείριση άγχους των παιδιών, την εκπαίδευση μεταναστών και τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας ως δεύτερη. Επιπλέον, ασχολούμαι με την Ειδική Αγωγή, τη σχολική φοβία, τις διαφυλικές διαφορές, τον ιδρυματισμό και τη παιγνιοθερaπεία. Παράλληλα κάνω ιδιαίτερα μαθήματα αλλά και δημιουργική απασχόληση. Από το 2017, έχω δημιουργήσει την ιστοσελίδα: Teacher’s Blog, όπου εγώ και οι συνεργάτες μου, αναρτούμε προβληματισμούς, ιδέες, αντιλήψεις και συμβουλές γύρω από την εκπαίδευση, την οικογένεια, το σχολείο αλλά και την κοινωνία.

Βιβλιογραφία

Χρυσή Γ.Χατζηχρήστου «Διαχείριση των κρίσεων στην σχολική κοινότητα»

Caplan,1994.Slaikeu1990.Allen,Jerome,White,Marston,Pope,&Rawlins,2002.Brock, Sandoval,&Lewis, 2005