Ανεξαρτησία: 5 απλοί τρόποι να τη «διδάξουμε» στα παιδιά μας

Ως εκπαιδευτικός συχνά ακούω τους γονείς των μαθητών μου αλλά και συναδέλφους να μιλούν διαρκώς για τις ακαδημαϊκές και τις γνωστικές δεξιότητες που πρέπει να έχουν οι μαθητές, τις ξένες γλώσσες και τα ιδιαίτερα μαθήματα που κάνουν τα απογεύματα και φυσικά, τους βαθμούς που φέρνουν στο σπίτι! Προφανώς κι όλα αυτά είναι πολύ σημαντικά και βασικά στοιχεία στην πορεία ενός μαθητή, ωστόσο συχνά ξεχνάμε να αναφέρουμε κι ένα άλλο είδος δεξιοτήτων που είναι εξίσου αναγκαίο να αποκτήσουν τα παιδιά. Τις δεξιότητες ζωής, ανεξαρτησίας κι αυτόνομής διαβίωσης!

Γιατί όμως είναι σημαντική η ανεξαρτησία;

Ενισχύοντας την ανεξαρτησία ενός παιδιού, του επιτρέπουμε να εξερευνήσει τον κόσμο, να αποκτήσει εμπειρίες, να μάθει από τα λάθη του και να εξελιχθεί από αυτά, να αποκτήσει αυτοπεποίθηση και πίστη στις ικανότητές του, να γίνει υπεύθυνος, ανθεκτικός κι αυθεντικός χαρακτήρας! Όταν ένα παιδί από μικρή ηλικία είναι όσο το δυνατόν πιο ανεξάρτητο, χωρίς την υπερβολική προστασία από τους γονείς του, γίνεται ώριμο, υπεύθυνο, δεν φοβάται να εκτεθεί και πιστεύει στον εαυτό του και στα όνειρά του.

 

Για τους λόγους αυτούς οι δεξιότητες ζωής είναι εξίσου σημαντικές, αν όχι περισσότερο από τις ακαδημαϊκές, διότι χωρίς αυτές κανένα μάθημα δε θα καταφέρει να έχει τα βέλτιστα αποτελέσματα.

Το καλύτερο δώρο που μπορούμε να δώσουμε στα παιδιά μας είναι οι ρίζες της υπευθυνότητας και τα φτερά της ανεξαρτησίας

Maria Monstessori

Πάμε λοιπόν να δούμε 5 βασικούς κι εύκολους τρόπους, με τους οποίους μπορούμε να καλλιεργήσουμε την ανεξαρτησία στα παιδιά, τόσο στην τάξη όσο και στο σπίτι:

  1. Δίνουμε ευθύνες και υποχρεώσεις: Για κάθε παιδί το να αναλάβει να φέρει εις πέρας ένα task αποτελεί ένδειξη πως το εμπιστευόμαστε και πάνω από όλα πως σεβόμαστε και πιστεύουμε στις δυνατότητές του. Μόνο και μόνο η πίστη του ενήλικα αναφοράς (εκπαιδευτικού ή γονιού) είναι αρκετή για να του δώσει κίνητρο και αυτοπεποίθηση να βάλει τα δυνατά του για να καταφέρει αυτό που του έχουμε ζητήσει!
  2. Δείχνουμε εμπιστοσύνη: Όταν ζητήσουμε κάτι από ένα παιδί (ακόμα κι αν αυτό είναι κάτι απλό όπως το να μας βοηθήσει να τακτοποιήσουμε τα ρούχα του), είναι αναγκαίο να δείξουμε εμπιστοσύνη στον τρόπο με τον οποίο θα επιλέξει να το κάνει. Ναι ακόμα και αν τα ρούχα δε διπλωθούν τέλεια, δεν πρέπει να επέμβουμε κι είναι ανάγκη να επαινέσουμε την προσπάθεια του κι όχι να κρίνουμε το αποτέλεσμα.
  3. Αφήνουμε τις φυσικές συνέπειες να αναλάβουν δράση: Και τι εννοούμε λέγοντας «φυσική συνέπεια»; (Ας δούμε ένα παράδειγμα: Ένα παιδάκι κρατάει ένα παγωτό στο χέρι του και τρέχει στο πάρκο. Ο γονέας το συμβουλεύει να περπατήσει όσο τρώει το παγωτό γιατί υπάρχει κίνδυνος να του πέσει κάτω. Το παιδάκι συνεχίζει να τρέχει και το παγωτό πέφτει στο έδαφος.) Στην προκειμένη περίπτωση η φυσική συνέπεια είναι από μόνη της το γεγονός πως δεν κατάφερε να φάει το παγωτό διότι έπεσε κάτω. Αυτό και μόνο είναι αρκετή αφορμή ώστε να δημιουργηθεί μια ευκαιρία μάθησης κι εμπειρίας για το παιδί, χωρίς να χρειαστεί να παρέμβει ο γονέας με περαιτέρω συμβουλές και υποδείξεις.
  4. Δίνουμε ελεγχόμενη ελευθερία: Τα παιδιά από μικρές κιόλας ηλικίες έχουν την ανάγκη να νιώθουν πως εν μέρη ελέγχουν ό,τι τους συμβαίνει. Είναι δική μας υποχρέωση ως ενήλικες να δημιουργούμε συνθήκες εντός των οποίων μπορούν να έχουν ελευθερία επιλογής και να εκφράζουν άνετα τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους! Με τον τρόπο αυτό σεβόμαστε τα θέλω τους κι εκείνα με την σειρά τους νιώθουν πως εισακούγονται, κάτι το οποίο τα γεμίζει και συναισθηματικά.
  5. ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΜΕ ΝΑ ΑΠΟΤΥΧΟΥΝ: Ο ρόλος μας δεν είναι να γλιτώνουμε τα παιδιά από την αποτυχία και τα πιο δύσκολα συναισθήματα, αλλά να λειτουργούμε ως πρότυπα ενηλίκων που θα τα καθοδηγήσουν στο πως να αντιμετωπίζουν μια αποτυχία και να την μετατρέπουν σε μάθημα! Ως αποτέλεσμα αυτό θα έχει να αναπτυχθούν πολύ σημαντικές δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων, που θα τα ακολουθούν μια ζωή!

Συμπερασματικά, η αξία και η σημασία της ανεξαρτησίας είναι τεράστια! Βελτιώνει την ποιότητα ζωής και την εξέλιξη των παιδιών αλλά και διευκολύνει γονείς και εκπαιδευτικούς, καθώς δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη ακαδημαϊκών, γνωστικών και αμέτρητων άλλων δεξιοτήτων που μπορούμε να δουλέψουμε με τα παιδιά, όταν αυτά είναι αυτόνομα.

Διαβάστε επίσης:

Γεωργακοπούλου Δέσποινα

Ειδική παιδαγωγός/ Bachelor of Arts Special Education

Διαχειρίστρια σελίδας: @teaching_specia_thinkers_

Περισσότερα άρθρα