Χωρισμός: Ποιος είναι ο ρόλος του πατέρα;

Ένας χωρισμός είναι μια επώδυνη εμπειρία και για τα δυο μέρη, τον άντρα και τη γυναίκα, τον πατέρα και τη μητέρα. Φυσικά μπορεί να βιωθεί και ως λύτρωση αλλά κατά βάση δυσκολεύει τις δυο πλευρές.  Στο σημερινό άρθρο όμως το ζήτημα δεν είναι ο χωρισμός αλλά ο ρόλος του πατέρα μετά από αυτόν. Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται ιδιαίτερη αύξηση στην ενασχόληση του πατέρα με τα παιδιά και η επιθυμία να συνεχιστεί αυτή η ενασχόληση και μετά τον χωρισμό. Μην ξεχνάμε πως το ζευγάρι παύει να είναι ζευγάρι, αλλά ποτέ δεν παύει ο γονεϊκός ρόλος.

Πολλές φορές τα παιδιά αποτελούν πεδίο συγκρούσεων, εκβιασμών και επίλυσης διαφορών μεταξύ των συζύγων, μάλιστα οι αποφάσεις μπορεί να λειτουργούν τιμωρητικά προς μια από τις δυο πλευρές. Καθώς η επιμέλεια συνήθως βρίσκεται στα χέρια της μητέρας, πράγμα λογικό, συχνά αγνοούμε τον ρόλο του πατέρα.

Διαβάστε επίσης:

Οι άντρες συχνά έρχονται αντιμέτωποι με τον αναχρονιστικό ρόλο που τους έχει δώσει η κοινωνία και καθώς βρισκόμαστε σε μία ιδιαίτερα μεταβατική φάση, είναι δύσκολο να βρει την θέση και τον ρόλο του ως πατέρα.

Πριν από κάποια χρόνια, συνομιλούσα με έναν πατέρα που μόλις είχε χωρίσει. Πάνω στην συζήτηση, μου είπε κάτι που μου έμεινε χαραγμένο στο μυαλό:

 

“Δε θέλω να είμαι ο πατέρας του Σαββατοκύριακου, αλλά ξέρω πως μετά τον χωρισμό τα παιδιά είναι σαν να μην είναι δικά μου. Τα παιδιά ανήκουν στη μητέρα”.

 

Η θλίψη του ήταν απεριόριστη. στην πορεία βέβαια τα πράγματα κύλησαν πολύ πιο ομαλά για εκείνη την οικογένεια. Παρόλα αυτά, στο μυαλό μου, αυτές οι δύο φράσεις γυρνούν μέχρι και σήμερα.

Μετά από έναν χωρισμό, ο πατέρας, ματαιώνεται εξίσου με τη μητέρα. Τα όνειρα καταρρέουν και ξεκινά μία νέα ζωή. Δυστυχώς το παλιό αυτό πρότυπο του “άντρα” δεν επιτρέπει να βιωθούν αυτά τα συναισθήματα καθώς βιώνονται ως ντροπιαστικά ή “γυναικεία”. Αναρωτιέμαι λοιπόν, η απώλεια έχει φύλο;

Τα παιδιά, συνήθως προκύπτουν μέσα από τα κοινά όνειρα και ανάγκες του ζευγαριού. Ο πατέρας διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ανατροφή του παιδιού αλλά και στην ψυχική του ανάπτυξη. Όταν λοιπόν ένα ζευγάρι χωρίζει, όπως είπε και ο άντρας που προανέφερα, είναι σαν τα παιδιά να έχουν “ιδιοκτήτες” και όπως μοιράζει το ζευγάρι τα περιουσιακά στοιχεία, μοιράζονται και τα παιδιά. Κάθε ζευγάρι μπορεί να έχει τα προβλήματά του, αυτά όμως θα πρέπει να διαχωρίζονται από τον γονεϊκό τους ρόλο. Ο χωρισμός δε θα πρέπει να έχει έναν τιμωρητικό ρόλο ως προς τα παιδιά, δηλαδή να αποκλείουμε το ένα ή το άλλο μέλος. Η επικοινωνία πατέρα – παιδιού είναι ένα αναφαίρετο δικαίωμα. Καλό είναι να κατανοούμε ο ένας τον ρόλο του άλλου.

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να ξεκαθαρίσω πως σε καμία περίπτωση δεν αναφέρομαι σε περιπτώσεις που ενέχεται κακοποίηση του παιδιού, με οποιονδήποτε τρόπο ή από οποιαδήποτε πλευρά.

Μην ξεχνάμε πως πάντα στο επίκεντρο πρέπει να βρίσκονται τα παιδιά.

Η παρουσία του πατέρα

Η παρουσία του πατέρα, δεν βοηθά όμως μόνο τα παιδιά αλλά όλα τα μέλη…

  1. Μείωση του άγχους και της πίεσης για τις δύο πλευρές. Η μητέρα δεν επωμίζεται όλες τις δυσκολίες, αφού το βάρος μοιράζεται.
  2. Η σχέση μεταξύ των δύο πλευρών βελτιώνεται καθώς υπάρχει επικοινωνία.
  3. Η απομάκρυνση του πατέρα και ουσιαστικά ο “χωρισμός” από το παιδί είναι μη αναστρέψιμος.
  4. Οι γονείς λειτουργούν ως πρότυπο για παιδιά. Επομένως καταλαβαίνουμε πως η συμπεριφορά και η επαφή, έπειτα από έναν χωρισμό, αποτελεί διδαχή και αποτυπώνεται στο παιδί. Διδάσκουμε τον σεβασμό, την εκτίμηση και δείχνουμε στο παιδί πως παρά τις διαφορές του μπορεί να συνυπάρχει με άλλους ανθρώπους.
  5. Συχνά τα παιδιά βιώνουν ενοχικά έναν χωρισμό. Πιστεύουν πως ευθύνονται. Η επικοινωνία και η επαφή και με τις δύο πλευρές, προσφέρουν απενοχοποίηση και “σπάνε” τυχόν φαντασιώσεις.
  6. Ενδυναμώνεται η σχέση του πατέρα με το παιδί.
  7. Οι γονείς πρέπει να είναι συνεργάτες και όχι ανταγωνιστές. Όταν υπάρχει ανταγωνισμός, το παιδί μπαίνει στη διαδικασία της διπλής δέσμευσης και συχνά παίρνει τον ρόλο του δικαστή ή του μάρτυρα.
  8. Ό,τι μας “ικανοποιεί” σε έναν χωρισμό, δεν σημαίνει πως έχει θετική επίδραση σε ένα παιδί.
  9. Ο πατέρας οφείλει να  φροντίζει το παιδί και να βρίσκεται δίπλα του, όχι να αποποιείται τις ευθύνες, ρίχνοντάς τες στην μητέρα και το αντίστροφο.
  10. Η μητέρα οφείλει να εμπλέκει τον πατέρα και όχι να τον αντιμετωπίζει σαν “ένοχο” ή “εχθρό”, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά το παιδί, καθώς η σχέση των πρώην συντρόφων είναι άλλο κομμάτι.

Μερικές ιδέες

  • Μένουμε σε κοντινή απόσταση. Αυτή είναι η βασικότερη συμβουλή, καθώς με βάση αυτή μπορούν να υλοποιηθούν όλα τα υπόλοιπα.
  • Μοιράζουμε τις δραστηριότητες του παιδιού, ανάλογα και ισότιμα.
  • Μοιράζουμε τον ελεύθερο χρόνο του παιδιού, καθώς και τις διακοπές του.
  • Μπορούμε να κάνουμε μία βόλτα όλοι μαζί.
  • Δεν υποτιμούμε τον έναν ή τον άλλον, λεκτικά, μπροστά στο παιδί.
  • Επιτρέψτε στα παιδιά να επιλέγουν χωρίς να τους δημιουργείτε ενοχή.
  • Εξηγείστε στα παιδιά, όσες φορές χρειαστεί, τι συμβαίνει μεταξύ σας, τι σημαίνει ο χωρισμός για εσάς αλλά και για εκείνα.

Διαβάστε επίσης

Και οι δυο γονείς είναι σημαντικοί για ένα παιδί, αρκεί να ανταποκρίνονται επαρκώς στον ρόλο τους και να είναι παρόντες.

Παραμύθι: "Ο μπαμπάς μου"
Απόκτησε τώρα το παραμύθι ωδή στην πατρότητα: "Ο μπαμπάς μου"

Ιδρυτικό Μέλος allaboutparents.gr | Positive Parenting

BSc, MSc Ψυχολογία

Σχεσιακή Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεύτρια

Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες

Μέλος της Διεθνούς Ένωσης   Σχεσιακής Ψυχανάλυσης & Ψυχοθεραπείας (IARPP)